|
Ochrona praw autorskich jest regulowana w Polsce Ustawą z 4 lutego 1994 r.
o prawie autorskim i prawach pokrewnych wraz z późniejszymi zmianami. Według podstawowego podziału rozróżnia się prawa autorskie:
- Osobiste - niezbywalne, nigdy nie wygasają. Nie można zrzec się autorstwa utworu.
- Majątkowe - ograniczone w czasie, mogą zostać przekazane przede wszystkim w formie licencji lub ich przeniesienia.
A oto definicja utworu będącego przedmiotem prawa autorskiego:
Art. 1.
1. Przedmiotem prawa autorskiego jest każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór).
Oznacza to, że utwór musi zostać wykonany przez człowieka, posiadać znamiona indywidualności (nie może być opracowaniem wcześniejszego utworu) oraz zostać ustalony (dopiero od tego momentu rozpoczynają się prawa autorskie).
Tłumaczenie jest jedną z form opracowań cudzego utworu i stanowi przedmiot prawa autorskiego.
Art. 2.
1. Opracowanie cudzego utworu, w szczególności tłumaczenie, przeróbka, adaptacja, jest przedmiotem prawa autorskiego bez uszczerbku dla prawa do utworu pierwotnego.
Tłumaczenie nie narusza pierwotnych praw autorskich. Oznacza to, że na własny użytek bez naruszania prawa można przetłumaczyć dowolny utwór (dokument, tekst, film, program komputerowy itp.), ale już na rozporządzanie nim i korzystanie z niego potrzebna jest zgoda autora bądź podmiotu dysponującego prawami autorskimi (np. na opublikowanie książki lub tekstu na stronie www).
Takie przyzwolenie nie jest konieczne w wypadku wygaśnięcia majątkowych praw autorskich. Zgoda autora najczęściej jest wyrażana w postaci umowy określającej zakres i formę korzystania oraz rozporządzania prawami autorskimi (przeniesienie czy sprzedaż licencji). Udzielenie zgody może, ale nie musi, wiązać się z zapłatą.
Warto wiedzieć, że Ustawa nakłada obowiązek umieszczenia w przetłumaczonym dokumencie nazwiska twórcy i tytułu utworu pierwotnego (najwyraźniej jest to widoczne w wypadku przekładów książek).
|